CYKL SPOTKAŃ W KRAJOWEJ SIECI GOSPODARSTW DEMONSTRACYJNYCH
„Od praktyki do efektu – dobre praktyki klimatyczne i środowiskowe w Krajowej Sieci Gospodarstw Demonstracyjnych”
Relacja ze szkolenia warsztatowego „Co możemy zrobić z kwiatów czarnego bzu?”
12 czerwca 2026 r. w gospodarstwie demonstracyjnym „Kraina Czarnego Bzu” w Budach Kałkach odbyło się szkolenie warsztatowe pt. „Co możemy zrobić z kwiatów czarnego bzu?. Wydarzenie zorganizowano w ramach działalności Krajowej Sieci Gospodarstw Demonstracyjnych, której celem jest przekazywanie praktycznej wiedzy bezpośrednio z gospodarstwa do gospodarstwa oraz prezentacja sprawdzonych rozwiązań stosowanych przez rolników-praktyków. W szkoleniu uczestniczyli rolnicy, mieszkańcy obszarów wiejskich oraz osoby zainteresowane przetwórstwem i wykorzystaniem lokalnych zasobów przyrodniczych.
Pierwsza część spotkania odbyła się na plantacji czarnego bzu. Uczestnicy zapoznali się z organizacją gospodarstwa, sposobem prowadzenia uprawy oraz rozwiązaniami wpływającymi na uzyskanie wysokiej jakości surowca. Gospodarze omówili znaczenie odpowiedniego stanowiska, sąsiedztwa terenów leśnych oraz zastosowania systemu nawadniania, który pozwala ograniczyć skutki okresowych niedoborów opadów i zapewnia stabilność produkcji. Przedstawili zasady zbioru, przechowywania i przetwarzania surowca. Zaprezentowali możliwości wykorzystania różnych części rośliny tj. kwiatów, owoców oraz młodych pędów, do produkcji wyrobów spożywczych i produktów lokalnych. Uczestnicy mogli obserwować plantację, zadawać pytania oraz wymieniać doświadczenia dotyczące uprawy czarnego bzu.
Druga część szkolenia miała charakter praktyczny. Podczas warsztatów kulinarnych uczestnicy poznali technologie przygotowywania produktów z kwiatów i owoców czarnego bzu oraz uczestniczyli w degustacji wyrobów przygotowanych w gospodarstwie. Szczególnym zainteresowaniem cieszyły się smażone kwiaty czarnego bzu w cieście oraz autorskie przetwory przygotowywane z surowca pochodzącego z plantacji. W trakcie warsztatów omówiono również właściwości prozdrowotne czarnego bzu, jego bogaty skład w związki bioaktywne oraz możliwości wykorzystania tej rośliny w produkcji żywności, działalności agroturystycznej i rozwoju produktów lokalnych.
Szkolenie stanowiło przykład skutecznego transferu wiedzy pomiędzy gospodarstwem demonstracyjnym a uczestnikami. Połączenie części terenowej z warsztatami praktycznymi pozwoliło na zdobycie wiedzy możliwej do bezpośredniego wykorzystania w gospodarstwach rolnych i działalności związanej z przetwórstwem.
Wnioski z demonstracji:
- Podczas demonstracji uczestnicy zdobyli praktyczną wiedzę dotyczącą prowadzenia plantacji czarnego bzu oraz czynników wpływających na jakość uzyskiwanego surowca. Poznali znaczenie właściwego doboru stanowiska, utrzymania odpowiednich warunków uprawy oraz roli nawadniania w ograniczaniu skutków zmian klimatu i zapewnieniu stabilnych plonów.
- Uczestnicy zapoznali się z zasadami prawidłowego zbioru, przechowywania i przetwarzania kwiatów, owoców oraz pędów czarnego bzu, dzięki czemu poznali możliwości ograniczenia strat surowca i zwiększenia jego wartości użytkowej.
- Przedstawiono szerokie możliwości zagospodarowania wszystkich części rośliny poprzez wytwarzanie produktów o wysokiej wartości dodanej, co może stanowić dodatkowe źródło dochodu dla gospodarstw rolnych oraz element rozwoju krótkich łańcuchów dostaw i sprzedaży bezpośredniej.
- Uczestnicy zdobyli wiedzę na temat technologii przygotowywania wybranych produktów z czarnego bzu oraz zasad zachowania jakości i walorów smakowych podczas przetwarzania surowca.
- Omówiono właściwości zdrowotne czarnego bzu wynikające z obecności naturalnych związków bioaktywnych oraz możliwości wykorzystania tej rośliny w produkcji żywności funkcjonalnej i produktów regionalnych.
- Demonstracja pokazała, że odpowiednio prowadzona uprawa oraz przetwórstwo czarnego bzu mogą zwiększać konkurencyjność gospodarstwa poprzez dywersyfikację działalności, rozwój produktów lokalnych oraz wykorzystanie potencjału agroturystyki.
- Spotkanie potwierdziło, że bezpośrednia wymiana doświadczeń z rolnikiem-praktykiem jest skuteczną formą przekazywania wiedzy, umożliwiającą uczestnikom poznanie rozwiązań możliwych do wdrożenia we własnych gospodarstwach.
Gospodarstwo stanowi cenny potencjał dla Krajowej Sieci Gospodarstw Demonstracyjnych
Gospodarstwo Kraina Czarnego Bzu stanowi wartościowy przykład gospodarstwa demonstracyjnego, ponieważ prezentuje innowacyjne podejście do wykorzystania lokalnych zasobów przyrodniczych poprzez kompleksową uprawę i przetwórstwo czarnego bzu. Właściciele z powodzeniem łączą produkcję rolniczą z wytwarzaniem produktów o wysokiej wartości dodanej, pokazując, jak dywersyfikacja działalności może zwiększać dochodowość gospodarstwa.
Atutem gospodarstwa jest prowadzenie plantacji w sposób zapewniający wysoką jakość surowca, z wykorzystaniem systemu nawadniania oraz odpowiednio dobranego stanowiska uprawy. Dzięki temu uczestnicy demonstracji mogą poznać praktyczne rozwiązania zwiększające odporność produkcji na zmienne warunki pogodowe i skutki zmian klimatu.
Szczególną wartością gospodarstwa jest kompleksowe wykorzystanie surowca. Właściciele prezentują możliwości zagospodarowania kwiatów, owoców i pędów czarnego bzu, ograniczając straty oraz tworząc szeroką gamę produktów lokalnych. Takie podejście wpisuje się w ideę gospodarki o obiegu zamkniętym oraz efektywnego wykorzystania zasobów gospodarstwa.
Gospodarstwo pełni również ważną funkcję edukacyjną. Organizowane warsztaty i pokazy umożliwiają uczestnikom zdobycie praktycznej wiedzy z zakresu uprawy, przetwórstwa, sprzedaży produktów lokalnych oraz rozwoju działalności agroturystycznej. Wiedza przekazywana jest bezpośrednio przez rolnika-praktyka, co zwiększa jej wiarygodność i możliwość wdrożenia w innych gospodarstwach.
Zapraszamy po więcej informacji:
https://gospodarstwademonstracyjne.cdr.gov.pl/gospodarstwo/kraina-czarnego-bzu/
